Wiadomości

Kształcenie obywatelskie na lekcjach języka polskiego

 

Literatura od wieków pełniła funkcję wychowawczą, kształtując postawy patriotyczne, społeczne i moralne. Na lekcjach języka polskiego w szkole podstawowej uczniowie poznają utwory, które w przystępny sposób wprowadzają ich w świat wartości obywatelskich, takich jak wolność jednostki, sprawiedliwość, równość, tolerancja, otwartość, solidarność czy patriotyzm. 

    W podstawie programowej języka polskiego znajdują się utwory, które poruszają tematy obywatelskie. Oto kilka przykładów:

„Kamienie na szaniec” Aleksandra Kamińskiego

Książka opowiada o młodych ludziach, którzy podczas II wojny światowej angażują się w działalność konspiracyjną i walczą o wolność Polski. Porusza temat patriotyzmu, odwagi  i odpowiedzialności obywatelskiej.

„W pustyni i w puszczy” Henryka Sienkiewicza

Mimo że fabuła skupia się głównie na przygodach Stasia i Nel, książka porusza również takie kwestie, jak współpraca międzyludzka, solidarność oraz odpowiedzialność za innych. Przeżycia bohaterów uczą szacunku do drugiego człowieka i pomagają zrozumieć zasady współżycia w społeczeństwie.

„Ania z Zielonego Wzgórza” Lucy Maud Montgomery

Główna bohaterka, Ania Shirley, jest przykładem osoby, która mimo trudnych początków  w życiu, stara się wnieść coś pozytywnego do społeczności, w której żyje. Książka uczy  o wartościach takich jak przyjaźń, odpowiedzialność, szacunek do innych i prawo do wyrażania swojego zdania.

„Mały Książę” Antoine’a de Saint-Exupéry’ego

Utwór porusza kwestie związane z odpowiedzialnością, troską o innych oraz wartościami, które są fundamentem obywatelskiego życia. Mały Książę uczy o szacunku dla różnorodności, trosce o innych oraz odpowiedzialności za swoje czyny.

 

 „Opowieści z Narnii” C.S. Lewisa

W serii książek o Narnii pojawiają się motywy walki o sprawiedliwość, ochrony praw  i wolności, a także odpowiedzialności za dobro wspólne. Narnia to kraina, w której bohaterowie stają przed moralnymi dylematami, które odnoszą się do praw obywatelskich.

 

„Chłopcy z Placu Broni” Ferenca Molnára

Książka opowiada o grupie chłopców, którzy walczą o swoje terytorium, a także o przyjaźni, lojalności i odpowiedzialności wobec grupy. Porusza kwestie równości, sprawiedliwości i walki o swoje prawa.

 

„Syzyfowe prace” Stefana Żeromskiego

Powieść opowiadająca o oporze wobec rusyfikacji i budzeniu świadomości narodowej.

„Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi” Rafała Kosika

Utwór kształtuje postawy współpracy, odpowiedzialności za innych i działania w grupie.

Wiersze patriotyczne, np. 

„Hymn” Juliusza Słowackiego,

„Reduta Ordona” Adama Mickiewicza.

Baśnie i legendy np. „Legenda o Lechu, Czechu i Rusie”.

Wymienione lektury pozwalają uczniom zrozumieć, jak ważne jest angażowanie się   w życie społeczne, jakie obowiązki obywatelskie należy wypełniać, a także uczą szacunku do innych i odpowiedzialności za wspólne dobro.