Prawo do nietykalności cielesnej
Grupa docelowa: uczniowie klas VI - VIII i klas ponadpodstawowych.
Przewidywany czas trwania: 90 minut.
Cele:zrozumienie pojęcia „nietykalność cielesna”, analizowanie, poszukiwanie i wykorzystywanie informacji, rozpoznawanie sytuacji i zachowań naruszających dobra cielesne.
Metody pracy:barometr nastrojów, praca z tekstem, praca z ilustracją,rozmowa.
Potrzebne materiały i narzędzia dydaktyczne: książka Rycerz Jan, królewna Kasia i smok, tekst: Lidka Iwanowska-Szymańska, ilustracje: Nika Jaworowska-Duchlińska, wydawnictwo: FONT (Fundacja Otwartych na Twórczość), zestaw pytań do analizy ilustracji, zestaw pytań podwyższających świadomość w aspekcie granic i intymności.
Przebieg
BAROMETR NASTROJU
Nauczyciel prosi uczniów, aby określili swój nastrój wg zasady: bardzo dobry, średni, byle jaki i powiedzieli w kilku słowach, dlaczego tak się czują.
PRACA Z KSIĄŻKĄ WG 5 KROKÓW
- Nauczyciel pokazuje książkę i prosi, aby uczniowie zwrócili uwagę na ilustracje.
- Następnie rozpoczyna rozmowę, zadając pytania na ich temat.
Jakie uczucia towarzyszyły Ci w czasie oglądania ilustracji?
Która najbardziej Ci się podobała?
Która Ciebie zaintrygowała/zaniepokoiła?
Jaka utkwiła Ci w pamięci najbardziej?
- Kolejnym etapem jest wspólne głośne czytanie.
- Potem uczniowie rozmawiają o fabule.
- Na koniec tego etapu porządkują informacje.
CZAS - wakacje
MIEJSCE - wieś
KASIA - dziecko, miła/grzeczna dziewczynka, która spędza czas na zabawie, ma koleżanki, plecie wianki/bukiety, boi się pana Jana i zawieść babcię
BABCIA - pracuje w polu, dba o dom, modli się lub opowiada o sąsiadach itd.
DZIADEK - nic nie mówi, pracuje w polu, lubi spać, słucha opowieści babci, wyszedł po coś w nocy
RYCERZ JAN - ulubieniec mieszkańców, ma duży dom, wszystko wie/ma znajomości, pod zbroją nosi cukierki/obrazki, które rozdaje, gdy dzieci usiądą mu na kolanie, lubi głaskać ich włosy, trzymać za ręce
SMOK - lata, należy do pana Jana, dzieci się go boją, nie krzywdzi dorosłych
PIES - najpierw wyje, potem łasi się
SZAFA - kryjówka, przepaść
PYTANIA
Nauczyciel zadaje pytania, na które uczniowie wspólnie poszukują odpowiedzi: Kto i kiedy może widzieć Ciebie bez ubrania?
Kto i gdzie może Ciebie dotykać?, Komu i w jakim obszarze możemy pokazywać swoje ciało?, Co to jest nie/bezpieczny dotyk?
Co trzeba zrobić, kiedy ktoś zmusza Cię do czegoś?, Jak słownie wyrazisz niezgodę, sprzeciw?
Co może się z Tobą (ciało, psychika) dziać, kiedy boisz się ujawnić trudną sytuację? Komu powiesz o trudnym/bolesnym zdarzeniu?
LOGICZNE POWIĄZANIA
Na koniec pracy z książką nauczyciel proponuje, aby uczniowie uważnie przyjrzeli się wklejce okładki (niezapominajka), powrócili do oglądanych ilustracji i poszukali jej związku z treścią książki i pytaniami.
PODSUMOWANIE
Nauczyciel komentuje odpowiedzi. Informuje, że naruszenie dóbr cielesnych jest karalne i reguluje to Kodeks karny.
Autorka: Maria Gajewska
Przedruk za: Kreatywny Wychowawca 1(7) 2025, s.8-9.
